donderdag 12 januari 2012

Wedstrijd leuke boerin zijn die in een sfeervolle boerenkeuken traditionele streekgerechten kookt.



Meer dan 5 miljoen kijkers voor Boer zoekt Vrouw in januari 2011. 136 kookprogramma’s op alle kanalen. De EO kan tellen: 1+1=een boerinnenkookwedstrijd. Jazeker, deze week kregen wij, nou ja Hetty in dit geval, een uitnodiging om zich aan te melden voor een wedstrijd ''leuke boerin zijn die in een sfeervolle boerenkeuken traditioneel streekgerechten kookt''. De vrouwen geven elkaar punten voor het eten en de meeste-punten-boerin wint! Ik weet niet of ongelovigen ook mee mogen doen maar hoe dan ook Hetty heeft er geen trek in. En dat is wel jammer want  Hetty is een leuke vrouw die zich door haar vriend heeft laten verleiden boerin te worden en nu niet meer van het erf te slaan is. Wij hebben een sfeervolle boerenkeuken waar, wegens geldgebrek, niet zo heel veel aan verbouwd is de afgelopen 25 jaar. En Hetty kan verdomd goed koken, liefst gewoon lekkere dingen, maar als het moet ook traditionele streekgerechten.  Wat dat ook moge zijn.  We zijn ook  nog lekker multifunctioneel  en biologisch. Droomkandidaat!
Ik zie een enorme kans om te winnen, nou ja Hetty dan. En met die roem kunnen we de bussen toeristen gaan ontvangen die dan in onze traditionele boerenkeuken mogen aanschuiven voor een stamppotje zuurvlees. Vervolgens leiden we ze langs onze koeien, schapen en varkens en het vrolijke versierde Limburgse serviesgoedwinkeltje.  Hetty signeert daar ons kookboekje in een fleurige tuinbroek en een boerenzakdoek.
Deelnemers  aan de wedstrijd krijgen een reiskostenvergoeding en de maaltijden worden vergoed. Er zijn vijf draaidagen. Uitzending op Ned 2. Maar ja Hetty doet niet mee.
Is er misschien een leuke vrouw die Hetty wil spelen?

dinsdag 10 januari 2012

Morcilla (matanza)


Rosa roert het bloed op de veranda. Bijna meditatief haar blik gericht op de verte van de vallei. Het roeren duurt tot het brakke bloed koel is. Misschien wel een half uur.  Fernando schuift een sigaret tussen haar lippen.  De jonge Spaanse, die doordeweeks een stads studentenleven leidt, zit nu in dit bergdorp tot haar elleboog onder het bloed van de matanza. Een fraai, hoopgevend, beeld. Haar vriend wiegt een snaar met een bubbel  water  voorzichtig heen en weer. Na controle gaat de snaar terug in het zilte bad.  Ondertussen hangen 20 kg gekookte uien  als hangop in een doek uit te lekken.
De uienmassa komt samen met het bloed, de rijst, kruiden en specerijen.  Een grauwrode brij die niet oogt. Met iets wat lijkt op een reuzeninjectiespuit wordt de brij handmatig in de varkenssnaar geperst. Het opstropen van de darm en de proesterige geluiden van de massa dagen uit tot dubbelzinnigheid en vreemde gesprekken.  Elisa bindt de worst met een speciale knoop tot kleine worstjes af. Die gaan in een bak met kokend water en dan te drogen onder een afdak van het huis.  Listo.

zaterdag 7 januari 2012

Steeds meer ‘bijvrouwen’


Een grijze 60-plusser met een pijp en een corduroy. Dat is het beeld van de imker. Misschien tot voor kort terecht. Imker was een uitstervend ras en de bijenstand liep steeds harder terug. Maar er is verandering op komst. Er is weer enige hoop voor een van de meest belangrijke wezens op aarde, de honingbij.

Ongeveer een derde van alle bestuiving vindt plaats door de bijen, die op zoek naar nectar en stuifmeel zorgdragen voor de bestuiving van bomen, struiken, fruitbomen en groenten.  Zonder de bijenteelt komen veel commerciële teelten in gevaar en dreigt ook de biodiversiteit in de natuur af te nemen.

Het beschrijven van het sociale leven en de activiteiten van bijenvolken is geen sinecure. De rolverdeling tussen de koningin, werksters en darren (mannetjesbijen) is behoorlijk ingewikkeld en onderwerp van de nodige studie.
De Egyptenaren wisten al gebruik te maken van de natuurlijke zoetstof en de was, in de raten waar de bijenlarven opgroeien. De bijenhouderij is dus eeuwenoud, maar de laatste decennia is de mondiale bijenstand sterk teruggelopen. Schaalvergroting in de landbouw, verlies aan natuur, het gebruik van insecticiden en het oprukken van de varroamijt - een parasiet van de bij- zijn daar debet aan.
De laatste jaren klinkt regelmatig de noodklok, en die blijkt gehoord te worden. Er wordt steeds meer onderzoek gedaan naar de problematiek van de bijenhouderij. Betere biologische bestrijdingsmethoden tegen de varroamijt en het stimuleren van bloemrijke bermen en akkerranden, ook in Leudal, zijn voorbeelden van acties.

Tussen de zeven- en achtduizend imkers houden enkele volken met honingbijen in Nederland. En er is een tiental professionele bijentelers met 100 tot 200 volken. Professionele bijentelers  zijn met name actief in het verhuren van de volken voor de bestuiving van fruit- en groentetelers  of  zaadproducenten.

In Midden-Limburg is de afdeling Roer en Leudal van de Nederlandse Bijenvereniging actief met 90 imkers, waarvan naar schatting zo’n 30 in Leudal. Zij organiseren kennisuitwisseling, regioactiviteiten, een studiedag en een jaarlijkse cursus bijenhouden. Gelukkig zit deze cursus de laatste jaren weer vol. Ook met jongere mensen en opvallend genoeg ook met steeds meer vrouwen. Interesse? Kijk op www.bijenhouders.nl


Een van de bijvrouwen, actief in Leudal, is Sylvia Hannen. Ruim zeven jaar was zij een van de imkers voor de 150 bijenvolken van zaadveredelingsbedrijf Nunhems Zaden. Sinds vorig jaar houdt zij bedrijfsmatig een kleine zeventig volken in Imkerij ’t Brook in Haelen.
Voornaamste bron van inkomsten is de verhuur. De bijen worden verhuurd aan telers van bijvoorbeeld rode en blauwe bessen, frambozen, courgettes en kersen. Daarnaast is er een kleine opbrengst van de honing en propolis. Propolis is een lijmachtige stof die bijen produceren uit verzamelde materialen. Ze gebruiken het spul bij het onderhoud aan de raten. Propolis is antibacterieel en wordt toegepast in de geneeskunde, bijvoorbeeld als crème bij brandwonden.
Jan Kessels, ervaren bijenhouder, beheert op Hoeve Stokshof in Baexem een winkeltje voor bijenhoudersspullen. De kersverse imkers kunnen er terecht voor kasten, raten, voerbakken, honingglazen en veel meer.

Bij het Bezoekerscentrum Leudal beheren ze het Roatehoes, een bijenstand die elke eerste zondag van de maand gedurende de maanden april tot en met september open is voor geïnteresseerden. www.bezoekerscentrumleudal.nl/imkers